Ślepy zaułek (Dead End, USA 1937)
reżyseria: William Wyler wg sceneriusza dramaturga Lillian Hellman adaptującej sztukę Sidneya Kingsleya
obsada: Sylvia Sidney (Drina), Joel McCrea (Dave), Humphrey Bogart (‚Baby Face’ Martin), Wendy Barrie (Kay), Claire Trevor
(Francey) i inni.
Goldwyn powierzył przybyłemu z Europy Williamowi Wylerowi zadanie przeniesienia na ekran sztuki „Ślepy zaułek” która odniosła wielki sceniczny sukces. Utwór autorstwa Sidneya Kingsleya cieszył się ogromną popularnością na Broadwayu i londyńskim West Endzie Londynie. „Dead End” to naturalistyczny dramat ukazujący wpływ środowiska na kształtowanie się charakteru oraz związek między nierównościami majątkowymi - a przestępczością. Akcja sztuki, rozgrywająca się w nowojorskiej dzielnicy podejmuje tematykę zaangażowania społecznego na tle rozwarstwienia kultury ulicy ze światem luksusowych apartamentów. Goldwyn nabył prawa do ekranizacji za 165 000 dolarów, wygrywając rywalizację z innymi oferentami. Ponieważ Sidney Howard - jako autor - był niedostępny dla filmu, Goldwyn chciał, aby adaptacją sztuki zajęła się wybitna autorka - Lillian Hellman. W obsadzie znaleźli się: Sylvia Sidney jako Drina, Joel McCrea jako Dave Connell oraz Humphrey Bogart jako „Baby Face” Martin. Goldwyn, preferujący pracę w kontrolowanych warunkach studia zamiast zdjęć w plenerze, zdecydował się na budowę rozbudowanej scenografii, mimo że Wylerowi zależało na autentyzmie zdjęć. Dążenie Goldwyna do zachowania estetycznego ładu kolidowało z wizją reżysera. Ostatecznie osiągnięto kompromis, w ramach którego Wyler wyzyskał sztuczność filmu za pomocą europejskich technik ekspresjonistycznych, odzwierciedlając tym samym motyw zamknięcia obecny w teatralnej sztuce. Adaptacja Hellman wprowadziła istotne zmiany w postaci Dave’a. Przedstawiono go jako amerykańskiego hero, rezygnując z pierwotnego wizerunku ułomnego filozofa. Zmiana ta, zaakceptowana przez Kingsleya, uczyniła z Dave’a postać aktywną i zaangażowaną, kładąc większy nacisk na działanie niż na wewnętrzne rozterki. Z kolei postać Kay budzi mniej sympatii, a jej relacja z Dave’m przedstawiona jest jako mniej istotna. Zmianie ulega również postać Baby Face Martina, który staje się człowiekiem nostalgii i żalu – w sumie czarującym uosobieniem gangstera z lat 30., który znajduje się w życiowym impasie i jest niezdolny do pogodzenia przeszłości z teraźniejszością. Film przenosi punkt ciężkości z nierówności ekonomicznych na rozwój postaci, ukazując środowisko slumsów jako miejsce ograniczające wolność jednostki. Reżyseria Wylera w połączeniu ze zdjęciami wielkiego operatora Tolanda (wspólnego Wylerowi i Wellesowi) tworzy mroczną, przygnębiającą atmosferę, odzwierciedlającą zmieniające się w dobie Nowego Ładu (New Deal) postawy społeczne wobec gangsterów. Kreacja Baby Face Martina – gangstera targanego wyrzutami sumienia - podkreśla anachronizm figury gangstera we współczesnej Ameryce, kreuje go na wzór fascynującego antybohatera. Filmowy „Dead End” jest bardziej miękki niż teatr bo odzwierciedla ostrożny optymizm związany z perspektywą drugiej kadencji Roosevelta, który wkrótce będzie przyćmiony przez narastające wstrząsy polityczne w Europie oraz kolejne spowolnienie gospodarcze w USA. Wyler - reżyser lewicowiec - będzie w kolejnych obraz dokonywał korekty swego optymizmu.
Wstęp wolny!
Przedstawiamy Wam rozkład jazdy na najnowsze seanse: Akademia Zapomnianych Arcydzieł Filmowych – Teatr w kinie
DOSTĘPNOŚĆ
Informację o dostępności budynku przeczytasz NA STRONIE
Jeśli potrzebujesz dodatkowych informacji lub chcesz skorzystać z asysty, skontaktuj się z koordynatorem ds. dostępności: dostepnosc@ddkweglin.pl
