teatralność
na motywach fragmentów utworów Bernarda Marie Koltesa, Łukasza Rippera i Michała Walczaka
scenariusz i wykonanie Mateusz Nowak
reżyseria Stanisław Miedziewski
opracowanie dźwięku Maciej Sierosławski
zdjęcia Marcin Moszyński
monodram powstał we współpracy Dzielnicowego Domu Kultury „Węglin” z Teatrem RONDO w Słupsku
czas trwania 40 minut
Opis
To znowu się zdarzyło. Kolejny raz ktoś ze splotu zwanego teatrem polskim obcesowo wyciąga jedną z nitek, aby uszyć z jej pomocą nowy, własny patchwork. Znów następuje negocjacja proporcji pomiędzy „własnym” a „cudzym”, przeglądanie się w systemie zwielokrotnionych luster. Mateusz Nowak i Stanisław Miedziewski w „teatralności” odwołują się do szlachetnej schaefferowskiej postawy zdziwienia, zaglądania pod podszewkę zjawisk, na czele z samą istotą rzeczy - z performatywnym odgrywaniem. Podejmując „grę z grą” oferują teatr podejrzliwy, drwiący z własnych fundamentów, ale i zarazem teatr otwarty, ufnie i ironicznie oczekujący na możliwość własnej lektury. Teatr na targowisku idei, na wyprzedaży kluczy i wytrychów. Psychologizm, ciało, literackość, publicystyka? Proszę bardzo. Wejdź, kup, opuść kram.
Grzegorz Kondrasiuk
Nagrody
45. Międzynarodowe Wrocławskie Spotkania Teatrów Jednego Aktora:
- indywidualna nagroda jurorska od Bogusława Kierca
- nagroda jury „SZCZEBEL DO KARIERY” za szczególnie wartościowy debiut młodego aktora
- nagroda Dyrektora Toruńskich Spotkań Teatru Jednego Aktora – zaproszenie do udziału w 27. Festiwalu Teatrów Jednego Aktora/Toruń 2012
I nagroda na VIII Festiwalu Teatrów Jednego Aktora „Sam na scenie” w Słupsku
II nagroda za „za wyrazistą osobowość sceniczną i dokonanie śmiałej wiwisekcji materii teatralnej” na VII Festiwalu Teatrów Niewielkich w Lublinie
I nagroda na V Festiwalu Monodramu MoTyF w Tychach
Nagroda Jury XXXIX Tyskich Spotkań Teatralnych
Prezentacja na X Przeglądzie Monodramu Współczesnego w Warszawie
Opinie
z prasy festiwalowej WROSTJA:
Wybory były trudne, co udowodnił wczorajszy dzień, w którym naprawdę wart rozmowy był tylko młody amator Mateusz Nowak. Jego prezentacji jurorski pentagon: Góralczyk, Degler, Kierc, Kuliński, Miłkowski nie musi brać pod uwagę, ale może, co jak uczy tradycja tego festiwalu - wielokrotnie się zdarzało, bo sztuka się liczy, a nie papiery... K. Kucharski
Poddaliśmy się grze Mateusza Nowaka, zagraliśmy z nim. Stało się tak za sprawą warsztatu aktorskiego nie-aktora, który był wielowymiarowy, cały monodram przypominał patchwork złożony z różnych elementów diametralnie się różniących, a jednocześnie układających się w jasną, jedyną, oryginalną całość. I. Wojtycka
Szczególne słowa uznania kieruję pod adresem Mateusza Nowaka za „Teatralność“. Co prawda zmroził mnie samym początkiem - niezwykle głośnym, chaotycznym, wręcz odrażającym, czym zapalił lampkę „to co dalej“, ale wszystko po to, by właśnie zaskoczyć tym dalej. Budował napięcia, dozował emocje, przy tym świetnie się bawił nie stosując sztuczek, precyzyjnie wcielał się w kolejno pojawiających się bohaterów. No i gadał, tak zwyczajnie, po ludzki, nie siląc się na pseudointelektualny bełkot, choć z tej stylistyki czerpał garściami, by go trywialnie ośmieszyć. Za podstawę swojej wypowiedzi miał jednak wyśmienity tekst, skomponowany na podstawie wielu cytatów ze świata teatru, który doskonale zinterpretował za sprawą dostępnych środków aktorskich. Brawo! E. Militowska
Spośród obejrzanych spektakli najbardziej podobał mi się monodram Mateusza Nowaka „Teatralność”. Na wyróżnienie zasłużył również jako autor scenariusza, będącego kompilacją błyskotliwych tekstów Bernarda-Marie Koltèsa, Łukasza Rippera i Michała Walczaka, oraz jako ich interpretator. Był wirtuozowski i nieprzewidywalny. Najciekawsze, że Nowak jest amatorem, a zdystansował „zawodowców” (…) Mnie zaś wynagrodził nieobecność na tegorocznych WROSTJA znakomitego rosyjskiego aktora Wsiewołoda Czubenki. B. Lekarczyk-Cisek
Mateusz Nowak (…) zmusza widza tak do wysiłku intelektualnego, jak i spojrzenia we własne wnętrze, by odnaleźć w nim te pokłady emocji, które niezbyt chętnie ujawniamy na co dzień. Ma przy tym świadomość, że każda forma ekshibicjonizmu zostaje odziana w teatralne szaty. Warto skorzystać z (…) okazji, by bliżej poznać (…) „teatralność. R. Hetnarowicz, Zbliżenia, nr 17 (118) 2011
Teatralność – spektakl mocny, wyrazisty, intrygujący i niepokojący. (…) to także magiczna relacja między aktorem, a widzem. I. Nowak, Miesięcznik, nr 11 (136) 2011
Teatralność (...) okazała się pełną wdzięku zabawą teatralnymi konwencjami, a momentami wręcz kpiną z konstruowania teatralnego „misterium“, które czasem przesłania prawdziwy sens spotkania z widzem. Dobrze wiedzieć, że jeśli nawet aktorzy zawodowi z jakiegoś powodu zniechęcą się do monodramu, to nadal będzie on w bardzo dobrych, niechby i amatorskich, rękach. M. Urbanek, Odra, nr 1/01.2012
Recenzje
Katarzyna Basiakowska, Teatralność według Nowaka, Dziennik Teatralny Lublin
Anna Diduch Śmiechem między oczy, Nowa Siła Krytyczna
Joanna Kowalska Ars poetica monodramu, Nowa Siła Krytyczna
Kalendarium
2020:
41. 27 września – Teatr Ecce Homo/Kielce
2018:
40. 13 września – Divadlo Kontra/Spisska Nowa Wieś, Słowacja
39. 21 lipca – Teatr w Oknie/Gdańsk
2017:
38. 27 sierpnia – Tiyatro Medresesi/Sirince, Turcja
2015:
37. 18 maja – Aleje tu się dzieje, Alternatywa między ścianami/Częstochowa
2014:
36. 28 lutego – Teatr Stary/Bolesławiec
2013:
35. 15 listopada – Centrum Kultury w Lublinie
34. 26 października – Teatr Miniatura/Gdańsk
33. 6 października – Teatr im. Iwana Franki/Kijów
32. 3 października – Piękno Panie/Lublin
31. 3 czerwca – Dzielnicowy Dom Kultury „Węglin”/ Lublin
2012:
30. 24 listopada – Teatr Baj Pomorski/Toruń
29. 22 listopada – 7. Studencki Ogólnopolski Festiwal Teatralny Kontestacje/Lublin
28. 11 listopada – Teatr Ecce Homo/Kielce
27. 15 października – Festiwal Konfrontacje Teatralne/Lublin
26. 1 sierpnia – 6. Festiwal Filmu i Sztuki Dwa Brzegi/Kazimierz Dolny
25. 15 maja – Teatr Konsekwentny_Koneser/Warszawa
24. 17 kwietnia – Teatr Mały/Tychy
23. 14 kwietnia – Wiosna Teatralna ACK Chatka Żaka/Lublin
22. 3 kwietnia – Teatr im. H. Ch. Andersena/Lublin
21. 22 lutego – Miejskie Centrum Kultury/Tychy
20. 2 lutego – Warsztaty Kultury/Lublin
2011:
19. 1 grudnia – Dzielnicowy Dom Kultury „Węglin”/Lublin
18. 25 listopada – 45. Międzynarodowe Wrocławskie Spotkania Teatrów Jednego Aktora/Wrocław
17. 6 listopada – Teatr From Poland/Częstochowa
16. 23 października – VII Festiwal Teatrów Niewielkich/Lublin
15. 22 października – Wejherowskie Centrum Kultury/Wejherowo
14. 21 października – Teatr RONDO/Słupsk
13. 20 października – Teatr Propozycji „Dialog”/Koszalin
12. 15 października – Grodzki Dom Kultury/Gorzów Wielkopolski
11. 14 października – Miejskie Centrum Kultury/Ostrowiec Świętokrzyski
9., 10. 12, 13 października – Dzielnicowy Dom Kultury „Węglin”/Lublin
8. 18 września – Noce Teatralne pod Skałkami/Starachowice
7. 25 sierpnia – Miejskie Centrum Kultury/Skarżysko-Kamienna
6. 24 sierpnia – Teatr Zależny-Letni Festiwal Teatrów Nieinstytucjonalnych/Kraków
5. 15 czerwca – Nowy Teatr im. Witkacego/Słupsk
2., 3., 4. 7,8,9 czerwca – Ośrodek Międzykulturowych Inicjatyw Twórczych „Rozdroża”/Lublin
1. 5 maja – Wojewódzki Ośrodek Kultury/Lublin